Trajedi (Tragedya): Yunanca “tragoidia”dan gelen bir sözcüktür.
Trajedi, tragos (keçi) ve oidie (türkü) sözcüklerinin birleşmesiyle “keçilerin
türküsü” anlamında kullanılır. Günümüzdeki anlamıyla yaşamın acıklı ve hüzünlü
yönlerini ortaya koyan manzum tiyatro eserleridir. Konusunu seçkin kimselerin
hayatından, tarihten ya da mitolojiden alır. Kahramanları tanrılar, tanrıçalar
ve soylu kişilerdir. Kusursuz bir üslubu vardır. Kaba sözlere yer verilmez.
Öldürme, yaralama gibi çirkin olaylar, seyircinin gözü önünde canlandırılmaz,
sahne arkasından seyirciye hissettirilir. Oyunda koroya yer verilir. Üç birlik
kuralına (yer-zaman-olay birliği) uyulur.
İlk Yunan şairlerinden Asikhylos, Sophokles, Euripides en büyük trajedi şairlerindendir. Ayrıca Fransız sanatçılarından Corneille ve Racine de önemli trajedi şairlerindendir.
İlk Yunan şairlerinden Asikhylos, Sophokles, Euripides en büyük trajedi şairlerindendir. Ayrıca Fransız sanatçılarından Corneille ve Racine de önemli trajedi şairlerindendir.
Komedi: Hayatın güldürücü yönlerini konu alan manzum tiyatro
eserleridir. Komedide amaç seyirciyi yalnız güldürmek değil düşündürmektir.
Konusunu yaşamdan, günlük olaylardan alır. Yaşamın her kesiminden insanlar,
kahraman olarak seçilebilir. Her türlü espriye, şakaya yer verilir. Üç birlik
kuralına uyulur. Birbirini izleyen diyalog ve koro bölümlerinden oluşur.
Yunan şairlerinden Aristophanes, önemli komedi şairlerindendir.
Fransız edebiyatında Moliere de komedi şairlerindendir.
Dram: Hayatın hem acıklı hem gülünç yönlerini dile getiren
manzum tiyatro eserleridir. Hayatı olduğu gibi, yansıtır. Dramlar, konusunu
günlük yaşamdan ve tarihten alır. Dramda üç birlik kuralına uyma zorunluluğu
yoktur. Olaylar, çirkin de olsa sahnede gösterildiği gibi kişiler hangi sınıf
ve halktan olursa olsun dramda kendine yer bulur. Dramda; konu, kişiler,
olaylar, dil ve anlatım, perde sayıları bakımından belli kurallara bağlı
değildir. Çoğunlukla gerçeğe uygunluğa önem verilir.
Shakespeare, trajedi, dram ve Komedi türünde başarılı örnekler
vermiştir.
Müzikli Tiyatro:
Tiyatronun, “trajedi, komedi, dram” dışında türleri de vardır. Son yüzyıllarda mizahi ve acıklı öğeleri içine alan birçok tiyatro türü ortaya çıkmıştır. Bunlar müzikli tiyatro olarak da anılmaktadır.
Opera: Baştan sona orkestra eşliğinde, müzikle oynanan tiyatro eserlerine denir. Operada bütün sözler, hareketler ve jestler musikiyle bestelenir ve orkestra şefinin idaresine verilir. Operada ağır bir hüzün havası vardır. Olaylar acıklı ve hisli bir şekilde, gösterişli dekor ve kıyafetler içinde sunulur.
Operet: Sözlerinin bir kısmı müzikli bir kısmı müziksiz olan tiyatro eserleridir. Halka hitap etmek için yazılır. Operetlerde renk, ışık, kıyafetler ve dans en göze çarpıcı şekilde kullanılır.
Revü: Operetin daha hafif; fakat hiciv, alay, tenkit dolu çeşididir.
Skeç: Beş altı dakikaya sığdırılan tablolar halinde kısa, müzikli oyunlardır. Bir çeşidi de radyo skeçleridir.
Fars: Basit olay ve yergilerle dolu halk komedisidir.
Vodvil: Hareketli ve eğlenceli bir konuya dayanan alaycı, taşlamalı komedidir.
Komedi Santimental: Güldürürken düşündüren, insanı duygulandıran içli komedidir.
Melodram: Seyirciyi heyecanlandıran, hareketli ve duygusal, müzikli bir oyun türüdür.
Feeri: Masal öğelerinden yararlanılarak yazılmış tiyatro eseridir.
Piyes: Gerçeklere uygun, ciddi konulu dramdır.
Bale: Konusunu müziğe bağlı hareketlerle gösteren, konuşmanın yer almadığı tiyatro türüdür.
Tiyatronun, “trajedi, komedi, dram” dışında türleri de vardır. Son yüzyıllarda mizahi ve acıklı öğeleri içine alan birçok tiyatro türü ortaya çıkmıştır. Bunlar müzikli tiyatro olarak da anılmaktadır.
Opera: Baştan sona orkestra eşliğinde, müzikle oynanan tiyatro eserlerine denir. Operada bütün sözler, hareketler ve jestler musikiyle bestelenir ve orkestra şefinin idaresine verilir. Operada ağır bir hüzün havası vardır. Olaylar acıklı ve hisli bir şekilde, gösterişli dekor ve kıyafetler içinde sunulur.
Operet: Sözlerinin bir kısmı müzikli bir kısmı müziksiz olan tiyatro eserleridir. Halka hitap etmek için yazılır. Operetlerde renk, ışık, kıyafetler ve dans en göze çarpıcı şekilde kullanılır.
Revü: Operetin daha hafif; fakat hiciv, alay, tenkit dolu çeşididir.
Skeç: Beş altı dakikaya sığdırılan tablolar halinde kısa, müzikli oyunlardır. Bir çeşidi de radyo skeçleridir.
Fars: Basit olay ve yergilerle dolu halk komedisidir.
Vodvil: Hareketli ve eğlenceli bir konuya dayanan alaycı, taşlamalı komedidir.
Komedi Santimental: Güldürürken düşündüren, insanı duygulandıran içli komedidir.
Melodram: Seyirciyi heyecanlandıran, hareketli ve duygusal, müzikli bir oyun türüdür.
Feeri: Masal öğelerinden yararlanılarak yazılmış tiyatro eseridir.
Piyes: Gerçeklere uygun, ciddi konulu dramdır.
Bale: Konusunu müziğe bağlı hareketlerle gösteren, konuşmanın yer almadığı tiyatro türüdür.
Pandomim: Düşünce ve duygulan müzik veya türlü eşyalar eşliğinde
bazen dansla, bazen de gövde ve yüz hareketleriyle yansıtmayı amaçlayan, sözsüz
oyundur